Mình chưa được học môn hòa âm bài bản, nhưng cũng xin đóng góp chiêu cơ bản mình dùng để viết hợp âm đệm cho bài hát.
![Big Grin :D :D]()
(mà cũng mới biết mỗi chiêu này
![Frown :( :(]()
()
Các ký hiệu sẽ dùng
C D E F G A B
đô rê mi fa sol la si
Trưởng : tên nốtđể nguyên (vd: C là đô trưởng, A là la trưởng)
Thứ : tên nốt +m (vd: Em là mi thứ, Dm rê thứ)
Trước hết, phải xác định được giọng của bài hát là giọng gì (C, Em, G, F#m,v.v...) rồi từ đó mới thiết lập được hợp âm
1/Quy tắc cơ bản 1,4,5:
Cách đơn giản nhất là sử dụng các hợp âm 1,4,5 luân phiên để đệm. Cụ thể là thế này:
Hợp âm 1: hợp âm chủ (chính là giọng của bài hát đó), vd giọng đô trưởng thì hợp âm chủ là C
Hợp âm 4: ta đếm từ chủ âm là 1 lên tới nốt thứ 4 là tên hợp âm 4
Hợp âm 5: ta đếm từ chủ âm là 1 lên tới nốt thứ 5 là tên hợp âm 5
Nói thế hơi khó hiểu, lấy ví dụ minh họa nhé
Vd: để lập những hợp âm sẽ dùng cho 1 bài giọng đô trưởng, ta đếm bậc từ C
C D E
F G A B
1 2 3
4 5 6 7
Nhìn vào dãy trên sẽ thấy bậc 1,4,5 lần lượt là C, F, G, vậy sẽ đệm bài giọng C trưởng bằng các hợp âm đô trưởng C (C-E-G), fa trưởng F(F-A-C) và son trưởng G(G-B-D)
Làm tương tự với giọng thứ
Vd mình cần đệm bài giọng Em (mi thứ), giọng này có nốt F#, ta sẽ đếm như sau
E F G
A B C D
1 2 3
4 5 6 7
Như vậy, 1 bài hát giọng mi thứ (Em) sẽ đệm bằng các hợp âm thứ là Em (E-G-B), Am (A-C-E) và Bm (B-D-F#)
Cách đặt các hợp âm: đặt hợp âm rơi vào nốt nào thì hợp âm đó sẽ chứa nốt đó
Vd: giọng C trưởng, bạn muốn đặt hợp âm vào nốt mi thì sẽ chọn hợp âm C(C-
E-G) , đặt vào nốt rê thì dùng hợp âm G (G-B-
D)
Nếu để ý bạn sẽ thấy chỉ cần 3 hợp âm bậc 1,4,5 là đã đủ để cho tất cả 7 nốt của âm nhạc sẽ xuất hiện trong bản nhạc rồi
Trên đây là phương pháp đơn giản nhất, dùng vòng 1-4-5, giọng trưởng thì ta xài hợp âm trưởng, giọng thứ thì ta xài hợp âm thứ
2/Mở rộng hợp âm:
Ta có thể làm cho phần đệm phong phú, nhiều màu sắc hơn bằng cách dùng nhiều hợp âm. Cách tìm hợp âm như sau
-Sau khi xác định giọng của bài hát, ta cần tìm ra giọng song song với nó
Trong âm nhạc luôn có các cặp giọng trưởng và giọng thứ tự nhiên gọi là hai giọng song song vì chúng có cùng dấu hóa biểu (#,b)
-Cách tìm giọng song song
+nếu giọng của bài là giọng trưởng: ta đếm từ nốt chủ âm là 1 thì lên tới nốt thứ 6 là giọng thứ song song với nó
Vd: với giọng đô trưởng
C D E F G
A B C
1 2 3 4 5
6 7 8
vậy giọng song song với giọng đô trưởng (C) là la thứ (Am)
+Nếu giọng của bài là giọng thứ : ta đếm từ nốt chủ âm là 1 thì lên tới nốt thứ 3 là giọng trưởng song song với nó
Vd: với giọng rê thứ tự nhiên (Dm)
D E
F G A Bb C D
1 2
3
vậy giọng song song với giọng rê thứ là giọng fa trưởng
-Tiếp theo, ta dùng quy tắc 1,4,5 đã nói ở phần 1 để tìm 3 hợp âm cho giọng trưởng và 3 hợp âm cho giọng thứ, tổng cộng được 6 hợp âm, thế là đã tha hồ sử dụng rồi
Cách đặt hợp âm vẫn theo quy tắc là đặt hợp âm rơi vào nốt nào thì hợp âm đó sẽ chứa nốt ấy, tuy nhiên, lúc này bạn sẽ có nhiều hơn 1 sự lựa chọn cho mỗi vị trí đặt hợp âm, việc chọn thế nào thì do tính chất của bài hát và do tai của bạn nghe thấy hợp lý
Nói chung, việc thêm hợp âm thứ cho bài hát giọng trưởng sẽ làm "mềm" , làm trầm lắng hơn giai điệu tươi tắn của giọng trưởng; còn thêm hợp âm trưởng cho bài hát giọng thứ sẽ là cho bài hát trầm buồn trở nên tươi sáng hơn, từ đó làm cho ca khúc thêm màu sắc
Một ví dụ rất hay cho việc áp dụng đúng chỗ hợp âm làm cho bài hát trở nên rất hay chính là ca khúc Hallelujah nhạc phim Shrek
Bài hát là giọng đô trưởng, nếu bạn thử đệm bài ấy chỉ dùng 3 hợp âm giọng C trưởng là C, F, G thì sẽ thấy mặc dù đệm hát vẫn thấy thuận tai nhưng tính chất bài hát trở nên khác hẳn so với bài mà chúng ta được nghe trên phim
![Big Grin :D :D]()
Chỉ với hợp âm trưởng, bài hát mất đi sự lắng đọng, nét buồn phảng phất mà nó có được do dùng hợp âm thứ của giọng la thứ song song với C trưởng.
Bản phối trên phim không hề phức tạp, chỉ dùng C-F-G của đô trưởng và Am-Dm-Em của la thứ, vẫn có vài chỗ áp dụng hợp âm lần lượt 1-4-5 (C-F-G), nhưng việc thêm thắt hợp âm giọng thứ làm cho bài hát trở nên hoàn toàn mới mặc dù giai điệu vẫn chỉ có thế.
Trên đây cách đệm cơ bản nhất
![Big Grin :D :D]()
mong được góp ý thêm
![Wink ;) ;)]()
)